EPI 2014/2015 (W)

EPISTEMOLOGIA Z ELEMENTAMI FILOZOFII NAUKI (WYKŁAD)

 

[wpdm_file id=7][wpdm_file id=10]

 

Wykłady (środy, 13:50-15:20, s. kinowa, bud. D)

[wpdm_file id=13]

8.10.14 #1 Epistemologia i filozofia nauki: charakterystyka dyscyplin [PDF]

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Epistemologia a inne dyscypliny pokrewne (psychologia poznawcza, kognitywistyka) – normatywność ujęcia epistemologicznego.

Grupy zagadnień epistemologicznych: źródła poznania, granice poznania, prawda.

Psychologiczne i metodologiczne zagadnienie źródeł poznania (natywizm vs. empiryzm genetyczny oraz empiryzm vs. racjonalizm). Zagadnienie racjonalnych metod pozyskiwania wiedzy (irracjonalizm vs. antyirracjonalizm).

Zagadnienie immanentnych granic poznania (realizm vs. idealizm immanentny). Zagadnienie poznawczego dostępu do rzeczywistości (realizm vs. idealizm transcendentalny).

Charakterystyka filozofii nauki jako dyscypliny. Poglądy dotyczące podstawowych zadań filozofii nauki.

[/su_spoiler]

15.10.14, 22.10.14 #2 Koncepcje prawdy

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Epistemologiczne pojęcie prawdy – charakterystyka. Podstawowe pytania dotyczące teorii prawdy.

Klasyczne / nieklasyczne teorie prawdy.

Teorie korespondencyjne w słabym i mocnym sensie.

Korespondencyjna teoria prawdy Russella.

Pragmatyzm (Peirce, James).

Koherencyjna teoria prawdy.

Zarzuty wobec teorii klasycznych oraz wobec teorii nieklasycznych.

Semantyczna teoria prawdy Alfreda Tarskiego.

Michael Dummett i antyrealizm.

Deflacyjne teorie prawdy / Inflacyjne teorie prawdy.

[/su_spoiler]

29.10.14, 5.11.14 #3 Wiedza jako przekonanie prawdziwe i uzasadnione (Warto przeczytać: Edmund L. Gettier Is Justified True Belief Knowledge?)

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

1. Przekonania i ich własności jako przedmiot rozważań epistemologii
trzy rodzaje zadań epistemologii związane z analizą przekonań

2. Klasyczna koncepcja wiedzy: analiza podstawowych założeń tej koncepcji
czym jest przekonanie (postawy propozycjonalne)
różne rodzaje wiedzy (Russell: wiedza przez opis vs. wiedza przez znajomość, Ryle: wiedza jak vs. wiedza, że)
czym jest uzasadnienie, argumenty sceptyczne dotyczące uzasadnienia

3. Problem Gettiera
tzw. przykłady Gettierowskie
analiza założeń przykładów Gettiera
sposoby rozwiązania/uchylenia problemu Gettiera

4. Czwarty warunek w klasycznej koncepcji wiedzy
zasada Lehrera
postulat niezawodności uzasadnienia
reliabilizm
warunkowa teoria wiedzy

5. Internalizm / eksternalizm w kwestii wiedzy

[/su_spoiler]

12.11.14 #4 Źródła naszych przekonań: percepcja, pamięć i świadectwa innych

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]Podstawowe zagadnienia filozofii percepcji.
Percepcja według empirystów brytyjskich (Locke, Berkeley, Hume).
Co jest (bezpośrednim) przedmiotem percepcji? Tezy charakteryzujące podstawowe stanowiska w sprawie percepcji.
Stanowiska: realizm, antyrealizm, prezentacjonizm, reprezentacjonizm, fenomenalizm, idealizm.
Realizm naiwny vs. realizm krytyczny. Podział na jakości pierwotne i wtórne.
Argumenty przeciwko realizmowi.
Stanowiska w sprawie pamięci: realizm pośredni i bezpośredni oraz antyrealizm.
Świadectwo innych. Solipsyzm.

[/su_spoiler]

19.11.14 #5 Wiedza matematyczna jako wzorzec wiedzy (Warto przeczytać: Urbański M. (2011). Logic and Cognition: the Faces of Psychologism, Logic and Logical Philosophy, No. 20, p. 175-185.)
[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Status ontologiczny przedmiotów matematycznych: platonizm, neokonceptualizm, neonominalizm (w kontekście stanowisk w sporze o uniwersalia).
Zagadnienie źródeł poznania matematycznego: aprioryzm (skrajny i umiarkowany), empiryzm (skrajny i umiarkowany). Podział sądów autorstwa Kanta a stanowiska w sprawie źródeł poznania matematycznego.
Stanowisko Kanta a geometrie nieeuklidesowe.
Poincare i konwencjonalizm.
Psychologizm w logice.
[/su_spoiler]

26.11.14 #6 Badania przyrodnicze, empiryzm i problem indukcji

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Paradygmat indukcjonizmu.
Ujęcie Arystotelesa:
metoda indukcyjno-dedukcyjna,
rodzaje indukcji,
rola sylogizmów.

Dzieje spuścizny Arystotelesa.

Grosseteste i Bacon – rozszerzenie metody Arystotelesa o etap eksperymentalny.

Tomasz z Akwinu a badania przyrodnicze.

Procedura naukowa według F. Bacona.

Zarzuty wobec procedury autorstwa Bacona.

Zagadnienie prawomocności rozumowań indukcyjnych. Rozwiązania podane przez Hume’a, Jamesa, Kanta i Milla.

[/su_spoiler]

3.12.14 #7 Probabilizm

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Problem inducji. Probabilizm, falsyfikacjonizm i abdukcjonizm jako propozycje rozwiązania problemu indukcji.

Pojęcie prawdopodobieństwa warunkowego.

Bayesianizm: twierdzenie Bayesa, reguła warunkowania, zalety i problemy bayesjanizmu.

Problemy probabilizmu: paradoks sylogizmu probabilistycznego

Popper i kryterium demarkacji. Falsyfikacjonizm.

[/su_spoiler]

10.12.14, 17.12.14 #8 Falsyfikacjonizm

[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Problem demarkacji: Kant, Comte, Koło Wiedeńskie
Poppera model procedury naukowej (hipotetyczno-dedukcyjny)
zasada krytycyzmu
zdania naukowe jako zdania falsyfikowalne
stuktura falsyfikacji
asymetria potwierdzania i falsyfikacji
Trylemat Friesa a zagadnienie zdań bazowych
Teza o uteoretyzowaniu obserwacji
Teza Duhema-Quine’a
Poppera trzy warunki przyrostu wiedzy
Kontekst odkrycia i kontekst uzasadniania

[/su_spoiler]
7.01.15, 14.01.15 #9 Filozofia odkrycia naukowego i postępu w nauce, Spór o status poznawczy nauki
[su_spoiler title=”Pozostanie” style=”fancy”]

Eksplanacjonizm (abdukcjonizm) i zasada wnioskowania do najlepszego wyjaśnienia.

Hempla-Oppenheima koncepcja wyjaśnienia (modele: dedukcyjno-nomologiczny, dedukcyjno-statystyczny, indukcyjno-statystyczny).

Podsumowanie poglądów na naturę metody naukowej (modele: indukcyjno-dedukcyjny, indukcyjno-eksperymentalny, hipotetyczno-dedukcyjny oraz intuicyjno-dedukcyjny).

Spór o status poznawczy nauki: realizm vs. instrumentalizm.

Skrajny empiryzm, intuicjonizm, pragmatyzm jako drogi dojścia do stanowiska instrumentalizmu.

Czy spór realizm vs. instrumentalizm jest realnym sporem? Odpowiedzi E. Nagla i K. Poppera.

Poppera argumenty przeciwko instrumentalizmowi.

Teza o uteoretyzowaniu obserwacji i konstruktywizym.

Konstruktywizm w filozofii Kanta.

Konstruktywizm jako wynik konwencjonalizmu Poincare’go.

Współczensny konstruktywizm (Kuhn i paradygmaty w nauce).

Radykalny konstruktywizm (mocny program socjologii wiedzy, postmodernizm).

Argumenty na rzecz realizmu w nauce (ewolucyjny, z wnioskowania do najlepszego wyjaśnienia, dialektyczny).

[/su_spoiler]

21.01.14 #10 Test zaliczeniowy

Test będzie się składał z pytań testowych (jednokrotnego wyboru) oraz z pytań otwartych.

Proporcje:

  • 15 pytań testowych (po 2 punkty)
  • 2 pytania otwarte (po 10 punktów)
  • Razem: 50 punktów

[su_spoiler title=”Przykładowe pytania otwarte” style=”fancy”]

Scharakteryzuj wybrany zarzut wobec klasycznej teorii prawdy.

Scharakteryzuj model procedury naukowej autorstwa Poppera. W opozycji do jakiego popularnego modelu nauki został on skonstruowany?

Scharakteryzuj konstruktywizm w kontekście sporu o status poznawczy nauki. Jak teza o uteoretyzowaniu obserwacji może wpływać na poziom radykalności stanowiska konstruktywistycznego?

[/su_spoiler]

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s